azattyq

Алматыда Гүлнар Бажкенованың соты басталады

Алматыда Orda.kz сайтының бұрынғы бас редакторы Гүлнар Бажкеноваға қарсы қозғалған қылмыстық іс бойынша сот басталады. Бұл жөнінде “РЕСПУБЛИКА.kz.media” хабарлады.

Алғашқы сот отырысы 26 маусымда Алматының №2 Бостандық аудандық сотында өтеді. Процесс онлайн форматта өтеді. Бажкенованы мемлекеттік адвокат қорғамақ.

Былтыр жыл соңында Гүлнар Бажкенова "көпе-көрнеу жалған ақпарат тарату" бабымен күдікке ілініп, үйқамаққа алынған еді.

Бұған дейін Orda.kz басылымына халықаралық ұйымдар араша түскен. "Журналистерді қорғау комитеті" Қазақстан билігін сайттың бас редакторы Гүлнәр Бажкеноваға тағылған айыпты алып тастап, басылымның еркін жұмыс істеуіне жағдай жасауға шақырған. Астана бұл мәлімдемеге келіспей, "бұл үндеу нақты жағдайды толық білмеуден туындағаны анық" деген.

Шахмұрат Мүтәліп ERG акционерлерінің біріне айналды

Қазақстандық кәсіпкер Шахмұрат Мүтәліп Патох Шодиев пен Александр Машкевичтің мұрагерлерінің Eurasian Resource Group-тағы үлесін сатып алды. Бұл жөнінде компания хабарлады. Енді Мүтәліп компанияның 39,3% бақылайды.

Келісімнің құны айтылмайды. Былтыр желтоқсан соңында Financial Times басылымы екеуінің үлесін 1,4 млрд долларға сатып алуға келісіп те қойғанын жазған еді.

ERG-дің қалған бөлігі – мемлекет (40%) пен Ибрагимовтар отбасына (20,7%) тиесілі.

Eurasian Resources Group (ERG) компаниясына Қазақстанда «Қазхром», «Қазақстан аллюминийі», Соколов-Сарыбай тау-кен байыту бірлестігі, «ТрансКом» және өзге де кәсіпорындар кіреді. Аталған кеніштерге тиесілі шахталарда жұмысшылар жиі зардап шегеді.

Аз уақыттың ішінде аса ірі активтерге қол жеткізіп, Қазақстандағы мыс, мырыш, басқа да минералдар өндіретін компанияларды алуға ұмтылған Шахмұрат Мүтәліп биыл алғаш рет қазақстандық Forbes-тың елдегі ең дәулетті кәсіпкерлер тізіміне енген. Журнал оның байлығын $482 млн деп бағалаған.

Өзгеге ашық, өзіне жабық. Түркіменстан туристерге ашыла бастады ма?

Саяхатшылар мен турагенттіктер Түркіменстанға барғысы келетін шетел азаматтарына арналған ережелер айтарлықтай жеңілдегенін айтып отыр. Алайда жергілікті тұрғындар мұндай "еркіндіктің" түркімен азаматтарына қатысы жоқ дейді.

2026 жылдың басында Түркіменстанға барар кезде канадалық саяхатшы Элиз Уильямсқа туристік компания қонақүйден алыс кетпеу, көшеде суретке түсірмеу сияқты ескерту-кеңестер айтқан.

Саяхатшы барғаннан кейін шынайы жағдай айтылғаннан "басқаша" екеніне көзі жеткен.

"Менің суреттеріме қарап, [суретке түсіру қатты шектелмегенін] айқын көруге болады. Өзімді өте еркін сезіндім, көп жерде суретке түсірдім" деді ол Азат Еуропа/Азаттыққа.

Толығырақ оқыңыз

АҚШ грин-картаға өтініш тапсыру ережесін қатайтты

АҚШ грин-картаға өтініш беру ережесін қатайтты. Енді шетел азаматтары оған өтінішті тек АҚШ-тан тыс аумақта ғана тапсыра алады. Бұл жөнінде азаматтық және көші-қон қызметі (USCIS) хабарлады.

Ведомство таратқан баспасөз хабарламасында АҚШ-та уақытша жүрген және грин-картасын алған келетін шетел азаматтары өтініш беру үшін елдеріне оралуы тиіс екені жазылған.

"Шетел азаматтары өз елінен өтініш берсе, бұл уақытша тұруға рұқсат ала алмай, АҚШ-та заңсыз қалуды жөн көргендерді іздеу мен депортациялау қажеттігін азайта түседі" деді USCIS баспасөз хатшысы Зак Калер.

Оның сөзінше, АҚШ-қа қысқа уақытқа барған уақытша жұмысшылар немесе туристер, студенттер өздерінің сапарын грин-карта алу процесінің алғашқы қадамы ретінде қарастырмауы керек.

USCIS бұрынғы қызметкер Дуг Рэнд NBC News арнасына берген сұхбатында жыл сайын грин-карта алуға шамамен миллион адам өтініш тапсыратынын айтқан. Жартысы АҚШ аумағында жасатады.

Қытайда көмір шахтасында жарылыс болып, 90 адам қаза болды

Қытайдың Шаньси провинциясында көмір шахтасында жарылыс болды. Кейінгі мәлімет бойынша, 90 адам қаза болған.

Оқиға жұма, 22 мамыр кешке болған. Ол кезде жер астында 247 адам болған. "Синьхуа" ақпарат агенттігінің жазуынша, үйінді астында 9 адам қалған. Іздеу-құтқару жұмыстары жалғасып жатыр.

Қытай басшысы Си Цзиньпин зардап шеккендерге көмектесуге және тірі қалғандарды сыртқа алып шығуға бар күш салуға шақырды.

Рубио АҚШ, Украина және Ресей арасындағы келіссөз тоқтағанын хабарлады

АҚШ, Украина және Ресей арасындағы үшжақты келіссөз қазіргі кезде іс жүзінде тоқтады. Швецияда НАТО елдері сыртқы істер министрлерінің кездесуі кезінде АҚШ мемлекеттік хатшысы Марко Рубио осылай деп мәлімдеді.

"Қазіргі уақытта мұндай келіссөз жүргізіліп жатқан жоқ" деді Рубио. Ол жағдай өзгерсе, Вашингтон келіссөз өткізуге көмектесуге дайын екенін жеткізді.

Қазақстан соты Навальный штабының бұрынғы қызметкеріне тағы да пана беруден бас тартты

Батыс Қазақстан облыстық сотының әкімшілік істер жөніндегі сот алқасы ресейлік белсенді Юлия Емельянованың пана беру туралы өтінішін тағы да қанағаттандырмады. Бұл жөнінде Емельянованың адвокатынан алынған құжатқа сүйенген "Ковчег" құқық қорғау жобасы хабарлады.

Құқық қорғаушылардың айтуынша, Қазақстан соттарында істі қарау кезінде ресейлік белсендінің құқығы бірнеше рет бұзылған. Айталық, 14 мамырда сот Емельяноваға процеске онлайн-режимде қатысуға рұқсат бермеген, ал оның адвокаты бұл уақытта ұшақта болған. Оның отырысты шегеру туралы өтініші ескерілмеген.

Атыраудағы полиция рейдтері және жүргізушілердің наразылығы

Атырауда полицияның күшейтілген рейдтері жалғасқаннан кейін шетелдік нөмірі бар көлік иелері қайта жинала бастады. Әлеуметтік желіде тараған видеоларда әр жерлерде жүргізушілердің топтасып тұрғаны көрінеді.

Жүргізушілердің бір бөлігі мұндай тексерістер күтпеген жерден басталды деп санайды.

Толығырақ оқыңыз

Ресей мемлекеттік думасының жетекшісі Армения премьеріне шүйлікті

Ресей мемлекеттік думасының жетекшісі Вячеслав Володин "пасықтық жасады" деп Арменияның премьер-министрі Никол Пашинянға шүйлігіп, "Ресейге достық ниет танытпай отырғанын" жеткізді.

Бұған жуырда Армения парламентінің Еуроодаққа кіру процесін бастау туралы заңды қабылдауы және Владимир Путинді тұтқындауға ордер берген Халықаралық қылмыстық соттың юрисдициясын мойындауы түрткі болған.

"Арменияда болып жатқан процестерге үнсіз қарап отыра алмаймыз" деп жазды Володин өзінің телеграм-арнасында.

Ресей билігі кейінгі кезде Армения басшылығы мен Пашинянды жиі сынай бастаған. Ресей басшысы Владимир Путин жақында Армения Еуразия экономика одағында (ЕАЭО) қалу немесе Еуроодаққа қосылу қажет пе деген мәселе төңірегінде референдум өткізуіне болатын еді деп айтқан. Ол Украинамен параллельдер келтіріп, Украина мәселесі де "Еуроодаққа ұмтылудан басталған еді" деген.

Оразалы Ержанов "соңғы сөзінде": пікірді қылмысқа айналдыру қауіпті

"Мен тек пікір білдіру құқығымды пайдаланып, ойымды айттым. Референдуммен келіспейтінімді ашық айттым, бойкотқа шақырдым. Бейбіт саяси позициямды білдірдім. Менімен келісуге де, келіспеуге де болады. Мені сынауға да болады. Бірақ пікірді қылмысқа айналдыру бұл қауіпті" деді 22 мамырда "соңғы сөзін" айтқан Оразалы Ержанов

Сәлден соң үкім оқылатыны айтылды.

Трамп Польшаға 5 мың әскер жіберетінін мәлімдеді

Трамптың жазбасынан 5 мың әскер онда жүрген 10 мың америкалық әскерге қосымша күш ретінде жіберіле ме әлде мәселе ротацияда болып отыр ма, ол жағын анықтау мүмкін емес.

Бұған дейін БАҚ АҚШ-тың Польшадағы шамамен 4 мың әскерінің ротациясы күтпеген жерден кейінге қалдырылғанын жазған еді. Америка Германиядан 5 мың әскерін әкететінін жариялағаннан кейін Америка Еуропадағы әскерінің санын қысқартуы мүмкін деген болжам айтыла бастады. Дегенмен АҚШ вице-президенті Джэй Ди Вэнс мәселе Польшадағы контингентті қысқарту жөнінде болып отырмағанын, тек ротация кешіктіріліп жатқанын айтты.

22 мамырда Швецияның Хельсингборг қаласында НАТО елдерінің қорғаныс министрлерінің жиыны өтеді. Оған АҚШ мемлекеттік хатшысы Марко Рубио да қатысады. Кездесу алдында ол Иранмен соғыс кезінде НАТО-ның бірқатар елдерінің АҚШ-қа көмектесуден бас тартқанын, атап айтқанда Испания әскери базасын пайдалануға бермегенін алға тартып, көңілі қалғанын жеткізді.

Ресейдің орталық аймағындағы барлық-дерлік ірі мұнай өңдеу зауыттары украин дрондарының шабуылынан кейін өндірісті тоқтатқан немесе қысқартуға мәжбүр болған. Бұл жөнінде Reuters жазды.

Ақпарат агенттігі екі дереккөзге сүйене отырып, 20 мамырға қараған түнгі шабуылдан соң Кстоводағы "Лукойл-Нижегороднефтеоргсинтез" мұнай өңдеу зауыты өзіндегі басты мұнай өңдеу қондырғысын тоқтатқанын хабарлады.

Оның алдында Мәскеу мұнай өңдеу зауыты қауіпсіздік мақсатында жұмысын тоқтатқан. Украина әскері 17 мамырға қараған түні аталған зауытқа шабуылдаған, алайда соққыдан нысанға айтарлықтай зиян келмеген.

15 мамырдағы Украина шабуылынан кейін Рязань мұнай өңдеу зауыты да жұмысын тоқтатқан. Нысан елде өнделетін мұнайдың 5 пайызын өңдейді.

"Вот Так" басылымының жазуынша, соғыс басталғалы бері Украина әскері ресейлік мұнай өңдеу зауыттарына кемінде 158 соққы жасаған. 2026 жылы украин әскері 32 шабуыл жасаған, бұл 2024 жылғы көрсеткіштен үш есе көп.

Ботагөз Омароваға қарсы қозғалған қылмыстық іс тоқтатылды. Ақпаратты адвокаты Толқын Әбілова растады

"Бүгін түнде тоқтатылды. Ботагөзге телефоны қайтарып берілді. Ол қазір байланыста" деді адвокат.

Ол сұрақтардың барлығына Ботагөз Омарованың өзі жауап беретінін айтты. Ал журналист әзірге жауап берген жоқ.